#

De liberale utopie van het Onvoorwaardelijk Basisinkomen

07 Mrt 2015

JD'er en kandidaat Statenlid voor D66 Harro Boven schrijft over het basisinkomen.

Een typisch stukje (van mij) over het Onvoorwaardelijk Basisinkomen zou een beginzin in de trant van “de rijkste …% van de bevolking bezit …% van de totale rijkdom” hebben. Daarna zou ik Thomas Piketty citeren en zijn stelling dat kapitaal van nature meer rendeert dan de wereldeconomie groeit poneren om vervolgens een gloedvol betoog te houden over het uitroeien van armoede, de waardering van onbetaald werk, de emancipatoire effecten van een basisinkomen, de misstanden bij het UWV en de stigmatisering van uitkeringsgerechtigden. Ik zou afsluiten met de oproep om, deels gefinancierd door een belasting op kapitaal, een basisinkomen van €1000,- per maand voor allen die 18 jaar of ouder zijn, in te voeren.

Dat ga ik vandaag niet doen. In dit stukje wil ik het hebben over een kant van het basisinkomen dat wat mij betreft te vaak onderbelicht wordt: de liberale kant van het verhaal. Vaak zien mensen het namelijk als een zeer links (en af en toe zelfs communistisch) idee. Dat is niet waar. Milton Friedman, een van de meest rechtse economen ooit en de architect van de deregulering van Thatcher en Reagan, was voor een vorm van een basisinkomen. Iets dichter bij huis waren ook ex-ministers Gerrit Zalm (Financien, VVD) en Hans Wijers (Economische Zaken, D66) groot voorstanders.

Het waarom is simpel: het Onvoorwaardelijk Basisinkomen geeft ons een unieke kans om maximale vrijheid voor het individu te realiseren met een zo klein mogelijke overheid. Op dit moment is de grootste beperking voor de vrije markt het simpele feit dat werklozen dan van de honger om zouden komen. Om dit te voorkomen hebben we met zijn allen een enorme lappendeken van uitkeringen, toeslagen en aftrekposten, die we de verzorgingsstaat noemen, gebreid. Als elke volwassene €1000 per maand op zijn of haar rekening gestort krijgt, kunnen we een berg bureaucratie afschaffen. Onder andere de bijstand, alle toeslagen, de AOW en het minimumloon zullen overbodig worden.

Iedereen heeft dan een bestaansminimum en kan precies doen wat hij of zij zelf wil. Wil je minder (of meer) gaan werken? Wil je niet verplicht sparen voor je pensioen? Heb je geen vaste baan, maar wil je toch een beetje bijverdienen als Über-chauffeur? Dat is allemaal aan jou. Door het basisinkomen zal je nooit aan de grond komen te zitten en zo lang je je belasting betaalt, hoeft de overheid je niet te betuttelen.

Het Onvoorwaardelijk Basisinkomen is dus alleen een exclusief links idee als je het nalaat om onze verkwistende, bureaucratische en stigmatiserende verzorgingsstaat af te schaffen. Als je die kans met beide handen aangrijpt, kunnen we een pakket regelgeving afschaffen waar ik als liberaal alleen maar van kan watertanden.

Harro Boven is JD-lid en staat op plaats 11 op de kandidatenlijst van D66 voor de Provinciale Statenverkiezingen in Groningen

Meer weten? Lees hier een artikel van de Correspondent of kijk hier een documentaire met meer informatie over het basisinkomen.

Categorie: Weblog